Göz ve endokannabinoid sistem
Göz sıvısı ve retina.
Göz sıvısı ve retina. Kannabinoid reseptörleri CB1 ve CB2'nin bu bölgedeki yeri, orada ne iş gördüğü ve CBD hakkında gerçekte ne bilindiği; Herkes, Öğrenci ve Uzman için üç düzeyde, kaynaklarıyla.
Sinirler ve duyularCB1 düşük · CB2 çok az (Human Protein Atlas)Son güncelleme:
Bu sayfada neler var?
Etkileşimli 3B · gerçek anatomi ve gerçek veri
Kannabinoid reseptörleri vücudunuzun neresinde?
Yaklaşık 1,4 MB indirilir.
Bölgeler
Nasıl okunur? Bir bölge seçin ya da haritada parlayan noktaya dokunun.
- Dolu ışık CB1, halka CB2 reseptörü. Her bölgenin kendi rengi var; renk yalnız bölgeyi ayırt ettirir.
- Işığın gücü, insan dokusunda ölçülen reseptör geni düzeyidir (Human Protein Atlas). Karaciğerin noktası bu yüzden sönük: sağlıklı karaciğerde reseptör az.
- Yukarıdaki katman seçiciyle başka reseptörleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimleri, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimlerini de görebilirsiniz.
- Her bilginin yanında kaynağı ve kanıt türü (insan, hayvan, hücre) yazar. Anlatım düzeyini yukarıdan değiştirebilirsiniz.
- Sürükleyerek döndürün. Yakınlaşmak için + ve − düğmeleri; bilgisayarda Ctrl ya da ⌘ ile tekerlek, telefonda iki parmak.
Retina: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). HPA'da gözden yalnız retina ölçülüyor; ön bölümdeki siliyer cisim bu veride yok. Human Protein Atlasİnsan dokusu
| Reseptör | Gen | RNA (nTPM) | Düzey |
|---|---|---|---|
| CB1 | CNR1 | 1,1 | düşük |
| CB2 | CNR2 | 0,1 | çok az |
Orada ne iş görür?
Göz içi basıncı, gözün ön bölümünü dolduran sıvının üretimiyle dışarı akışı arasındaki dengeye bağlıdır. Ölüm sonrası incelenen insan gözlerinde CB1 reseptörü, bu sıvıyı üreten siliyer cisimde ve sıvının dışarı süzüldüğü trabeküler ağda belirgindi; aynı dokularda vücudun kendi kannabinoidleri de ölçüldü. Civan ve Macknight 2004DerlemeStraiker 1999aİnsan dokusuPorcella 2000İnsan dokusuStamer 2001İnsan dokusuHayvanChen 2005İnsan dokusu
İnsan retinasında da CB1 bulundu: görme sinyalinin hücreden hücreye aktarıldığı iki sinaps katmanında ve ışığı algılayan hücrelerin dış bölümlerinde. Maymundan balığa incelenen altı türde de reseptör aynı iki katmandaydı; kannabinoidler hayvan retinasında bipolar hücrelerin kalsiyum akımlarını azalttı. Bir derlemeye göre bunun görmeye nasıl yansıdığı bilinmiyor. Straiker 1999aİnsan dokusuStraiker 1999bHayvanYazulla 2008Derleme
Öğrenci düzeyi: terimler ve hücre tipleri
Göz içi basıncı humör aközün girişi ile çıkışı arasındaki dengeyi yansıtır; humör aköz siliyer epitelden salgılanır. Ölüm sonrası insan gözünde güçlü CB1 boyanması siliyer epitelde ve kornea epiteli ile endotelinde, güçlü-orta boyanma trabeküler ağda ve Schlemm kanalında görüldü. RT-PCR'de CB1 mRNA'sı en çok siliyer cisimde, sonra iriste ve retinada bulundu; CB2 mRNA'sı saptanamadı. İnsan ve sığır dokusunda CB1 siliyer çıkıntıların pigmentsiz epitelinde ve trabeküler ağ hücrelerinde gösterildi; insan göz dokularında anandamid, 2-AG ve palmitoiletanolamid ölçüldü. Civan ve Macknight 2004DerlemeStraiker 1999aİnsan dokusuPorcella 2000İnsan dokusuStamer 2001İnsan dokusuHayvanChen 2005İnsan dokusu
İnsan retinasında iç ve dış pleksiform katmanlar, iç nükleer katman ve ganglion hücre katmanı orta, fotoreseptör dış segmentleri güçlü boyandı. Rhesus maymunu, fare, sıçan, civciv, japon balığı ve kaplan semenderinde CB1 her iki pleksiform katmandaydı; dış pleksiform katmanda koni pediküllerinde ve çubuk sferüllerinde. Kannabinoid agonistleri bipolar hücrelerde L tipi kalsiyum kanalı akımlarını belirgin azalttı. Derlemeye göre kannabinoidlerin koni ve bipolar hücrelerden taşıyıcı salınımını azalttığında uzlaşı var; bunun ışık-karanlık uyumu ya da görsel algıyla ilişkisi bilinmiyor. Straiker 1999aİnsan dokusuStraiker 1999bHayvanYazulla 2008Derleme
Uzman düzeyi: yöntem notları ve sayılar
Retina: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). HPA'da gözden yalnız retina ölçülüyor; ön bölümdeki siliyer cisim bu veride yok. Human Protein Atlasİnsan dokusu
Yöntem notu
Straiker 1999a: ölüm sonrası insan gözü, alt tipe özgü afinite saflaştırılmış poliklonal antikor (göz sayısı özette yok). Porcella 2000: RT-PCR'de β2-mikroglobuline oranla CB1 mRNA'sı siliyer cisimde %210, iriste %62,7, retinada %25,8. Stamer 2001: CP-55,940 [35S]GTPγS bağlanmasını siliyer çıkıntı epitelinde %51, trabeküler ağ hücrelerinde %69 artırdı (SR-141716A engelledi); anandamid insan trabeküler ağında 3,08, siliyer çıkıntıda 49,42, retinada 4,48 pmol/g. McIntosh 2007: insan trabeküler ağ hücre dizisinde CB1, agoniste bağlı olarak Gq/11 ve Gi/o'ya bağlandı. Straiker 1999aİnsan dokusuPorcella 2000İnsan dokusuStamer 2001İnsan dokusuHayvanMcIntosh 2007Hücre / laboratuvar
Straiker 1999b: altı türde immün işaretleme, GC/MS ile retinada gram doku başına 3 nmol 2-AG (anandamid saptanmadı; insan retinasında ise Stamer 2001 anandamid ölçtü), bipolar hücrelerde akım kaydı. Yazulla 2008: derleme; "bilinmiyor" ifadesi 2008 tarihli. Straiker 1999bHayvanStamer 2001İnsan dokusuHayvanYazulla 2008Derleme
CBD hakkında ne biliniyor?
Etkisi görülmedi Yetersiz kanıt
Rehberde: Glokom ve CBD
Araştırmalarda CBD'nin göz içi basıncını düşürdüğü görülmedi; bu konuda yalnız bir küçük çalışma var. Glokom tedavinizin yerine geçmez. CBD kullanmayı düşünüyorsanız bunu göz doktorunuza söyleyebilirsiniz; böylece göz içi basıncınız izlenebilir.
Bu bölgede hangi reseptör ve enzim genleri okunuyor?
Haritanın katman seçicisindeki genlerin bu bölgedeki değerleri: CB1 ve CB2'nin yanında kannabinoidlerin öteki hedefleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimler, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimleri.
| Gen | Ne yapar? | Burada | En çok okunduğu doku |
|---|---|---|---|
| Reseptörler | |||
| CB1 CNR1 | Kannabinoid reseptörü | 1,1 | beyin kabuğu (18,6) |
| CB2 CNR2 | Kannabinoid reseptörü | 0,1 | dalak (8,4) |
| TRPV1 | Isı ve acı biber algılayıcısı · iyon kanalı | 12,0 | karaciğer (21,8) |
| GPR55 | Uzun süre "yetim" kalan reseptör · hücre zarında | 0,0 | testis (4,4) |
| PPARγ PPARG | Gen düğmesi · hücre çekirdeğinde | 0,6 | yağ dokusu (153,2) |
| 5-HT1A HTR1A | Serotonin reseptörü · hücre zarında | 0,0 | hipokampus (6,1) |
| TRPV2 | TRPV1'in akrabası · iyon kanalı | 0,9 | akciğer (29,5) |
| Endokannabinoid enzimleri | |||
| NAPE-PLD NAPEPLD | Anandamid yapımı | 4,5 | böbrek (13,9) |
| FAAH | Anandamidi yıkar | 5,1 | testis (46,0) |
| DAGLα DAGLA | 2-AG yapımı | 0,5 | beyin kabuğu (12,3) |
| DAGLβ DAGLB | 2-AG yapımı | 3,1 | böbreküstü bezi (15,2) |
| MGL MGLL | 2-AG'yi yıkar | 4,8 | yağ dokusu (161,3) |
| ABHD6 | 2-AG'yi yıkar | 8,6 | karaciğer (60,7) |
| ABHD12 | 2-AG'yi yıkar | 28,2 | epididim (125,2) |
| CBD ve THC'yi yıkan enzimler | |||
| CYP3A4 | CBD ve THC'yi yıkar | 0,3 | karaciğer (3.367,1) |
| CYP2C19 | CBD'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (178,0) |
| CYP2C9 | THC'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (1.607,6) |
RNA düzeyi, genin bu dokuda ne kadar okunduğunu gösterir; proteinin miktarını ya da enzimin ne kadar çalıştığını doğrudan göstermez. Human Protein Atlas (katmanlar)İnsan dokusu
CBD Akademi'de
Göz: retina ve göz içi basıncı: Retinada endokannabinoid sistem; THC ve CBD'nin göz içi basıncına etkisi ve glokom. Kaynaklarıyla.
Kimlik ve atıf
- Göz
- Eye · MeSH D005123 · UBERON 0000970 · Wikidata Q430024
- Reseptörler
- CB1 (CNR1, UniProt P21554) · CB2 (CNR2, UniProt P34972)
Nasıl atıf yapılır: cbd.com.tr Editörlüğü. Göz ve endokannabinoid sistem. Endokannabinoid sistem 3B haritası, cbd.com.tr. Son güncelleme 24 Ekim 2026. https://cbd.com.tr/kullanim-rehberi/endokannabinoid-sistem-haritasi/goz/
Beden modeli BodyParts3D (DBCLS, CC BY 4.0) ve Z-Anatomy (CC BY-SA 4.0) türevidir; reseptör düzeyleri Human Protein Atlas v25 (CC BY 4.0). Harita, metin ve indirilen görüntüler CC BY-SA 4.0. Bağımsız uzman incelemesi henüz yapılmadı. Bütün lisanslar
Haritanın öteki sayfaları
Genel bakış: endokannabinoid sistem nedir, sinapstaki geri bildirim freni, CBD'nin hedefleri, ders modu, veri ve lisanslar.
Kaynaklar
10 kaynağı göster
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM) ve beyin bölgesi verisi (rna_brain_region_hpa.tsv, nTPM), CNR1 (ENSG00000118432) ve CNR2 (ENSG00000188822); v25.proteinatlas.org, dosya tarihi 6 Kasım 2025, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu
- Civan MM, Macknight AD. The ins and outs of aqueous humour secretion. Exp Eye Res. 2004;78(3):625-31. PMID 15106942 · doi:10.1016/j.exer.2003.09.021 Derleme
- Straiker AJ, Maguire G, Mackie K ve ark. Localization of cannabinoid CB1 receptors in the human anterior eye and retina. Invest Ophthalmol Vis Sci. 1999;40(10):2442-8. PMID 10476817 İnsan dokusu
- Porcella A, Maxia C, Gessa GL ve ark. The human eye expresses high levels of CB1 cannabinoid receptor mRNA and protein. Eur J Neurosci. 2000;12(3):1123-7. PMID 10762343 · doi:10.1046/j.1460-9568.2000.01027.x İnsan dokusu
- Stamer WD, Golightly SF, Hosohata Y ve ark. Cannabinoid CB(1) receptor expression, activation and detection of endogenous ligand in trabecular meshwork and ciliary process tissues. Eur J Pharmacol. 2001;431(3):277-86. PMID 11730719 · doi:10.1016/s0014-2999(01)01438-8 İnsan dokusuHayvan
- Chen J, Matias I, Dinh T ve ark. Finding of endocannabinoids in human eye tissues: implications for glaucoma. Biochem Biophys Res Commun. 2005;330(4):1062-7. PMID 15823551 · doi:10.1016/j.bbrc.2005.03.095 İnsan dokusu
- Straiker A, Stella N, Piomelli D ve ark. Cannabinoid CB1 receptors and ligands in vertebrate retina: localization and function of an endogenous signaling system. Proc Natl Acad Sci U S A. 1999;96(25):14565-70. PMID 10588745 · doi:10.1073/pnas.96.25.14565 Hayvan
- Yazulla S. Endocannabinoids in the retina: from marijuana to neuroprotection. Prog Retin Eye Res. 2008;27(5):501-26. PMID 18725316 · doi:10.1016/j.preteyeres.2008.07.002 Derleme
- McIntosh BT, Hudson B, Yegorova S ve ark. Agonist-dependent cannabinoid receptor signalling in human trabecular meshwork cells. Br J Pharmacol. 2007;152(7):1111-20. PMID 17922024 · doi:10.1038/sj.bjp.0707495 Hücre / laboratuvar
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM), haritanın katman seçicisindeki 17 gen: CNR1, CNR2, TRPV1, GPR55, PPARG, HTR1A, TRPV2, NAPEPLD, FAAH, DAGLA, DAGLB, MGLL, ABHD6, ABHD12, CYP3A4, CYP2C19, CYP2C9; v25.proteinatlas.org/download/tsv/rna_tissue_consensus.tsv.zip, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu