Akciğer ve endokannabinoid sistem
Hava yolu sinirleri ve bronşlar.
Hava yolu sinirleri ve bronşlar. Kannabinoid reseptörleri CB1 ve CB2'nin bu bölgedeki yeri, orada ne iş gördüğü ve CBD hakkında gerçekte ne bilindiği; Herkes, Öğrenci ve Uzman için üç düzeyde, kaynaklarıyla.
GöğüsCB1 düşük · CB2 çok az (Human Protein Atlas)Son güncelleme:
Bu sayfada neler var?
Etkileşimli 3B · gerçek anatomi ve gerçek veri
Kannabinoid reseptörleri vücudunuzun neresinde?
Yaklaşık 1,4 MB indirilir.
Bölgeler
Nasıl okunur? Bir bölge seçin ya da haritada parlayan noktaya dokunun.
- Dolu ışık CB1, halka CB2 reseptörü. Her bölgenin kendi rengi var; renk yalnız bölgeyi ayırt ettirir.
- Işığın gücü, insan dokusunda ölçülen reseptör geni düzeyidir (Human Protein Atlas). Karaciğerin noktası bu yüzden sönük: sağlıklı karaciğerde reseptör az.
- Yukarıdaki katman seçiciyle başka reseptörleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimleri, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimlerini de görebilirsiniz.
- Her bilginin yanında kaynağı ve kanıt türü (insan, hayvan, hücre) yazar. Anlatım düzeyini yukarıdan değiştirebilirsiniz.
- Sürükleyerek döndürün. Yakınlaşmak için + ve − düğmeleri; bilgisayarda Ctrl ya da ⌘ ile tekerlek, telefonda iki parmak.
Akciğer: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). Akciğer dokusunun bütününde CB1 RNA'sı düşük; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
| Reseptör | Gen | RNA (nTPM) | Düzey |
|---|---|---|---|
| CB1 | CNR1 | 2,8 | düşük |
| CB2 | CNR2 | 0,1 | çok az |
Orada ne iş görür?
Akciğer dokusunun bütününde CB1 reseptörünün RNA'sı düşük ölçülür, ama reseptör hava yollarında belirli noktalarda iş görür. Laboratuvarda, 88 kişiden alınan bronş parçalarında bazı kannabinoidler sinir uyarısıyla oluşan bronş kasılmasını CB1 üzerinden azalttı; reseptör kasın kendisinde değil, ona gelen sinirin ucundaydı. Kobay ve sıçanlarda vücudun kendi kannabinoidi anandamid akciğer dokusunda üretildi ve hava yolu sinirlerinin uçlarındaki CB1 üzerinden bronşların tepkisini iki yönde ayarladı. Human Protein Atlasİnsan dokusuGrassin-Delyle 2014İnsan dokusuCalignano 2000HayvanVizi 2001Hayvan
Hava yollarının iç yüzeyini döşeyen hücrelerde (epitel) CB1, CB2 ve TRPV1 reseptörleri gösterildi. Akciğerde yerleşik bağışıklık hücreleri (makrofajlar) hem endokannabinoid üretir hem de CB1 ve CB2 taşır. Fantauzzi 2020İnsan dokusuGkoumassi 2007Hücre / laboratuvarStaiano 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Öğrenci düzeyi: terimler ve hücre tipleri
İnsan bronşlarında (organ banyosu) elektriksel alan uyarısıyla oluşan kolinerjik kasılmayı Δ9-THC, WIN55,212-2 ve CP55,940 derişime bağlı olarak en çok %39, %76 ve %77 ketledi; 2-AG ve GPR55 agonisti O-1602 etkisizdi. Etkiyi CB1 antagonisti SR141716 engelledi, CB2 antagonisti engellemedi; dışarıdan verilen asetilkolinle kasılma değişmedi, yani yanıt kavşak öncesi CB1'den geçiyor. Kemirgenlerde anandamid, akson uçlarındaki CB1 üzerinden kapsaisinle uyarılan bronkospazmı ve öksürüğü ketledi, vagal tonus kaldırıldığında ise bronkospazma yol açtı. Kobay akciğerinde CB1 nöropeptit Y pozitif noradrenerjik uçlardaydı ve noradrenalin salınımını azalttı. Human Protein Atlasİnsan dokusuGrassin-Delyle 2014İnsan dokusuCalignano 2000HayvanVizi 2001Hayvan
CB1, CB2 ve TRPV1 proteini insan hava yolu epitelinde hem dokuda hem kültürde saptandı. İnsan bronş epitel hücre hattında CB2 adenilil siklazı ketledi ve TNF-α'nın uyardığı IL-8 salınımını azalttı. İnsan akciğer makrofajları 2-AG, anandamid, PEA ve OEA üretti, LPS ile uyarılınca seçici biçimde 2-AG sentezledi; CB1 ve CB2 taşıyorlardı ve seçici agonistler LPS'nin uyardığı VEGF-A, VEGF-C ve anjiyopoietin salınımını ketledi. Fantauzzi 2020İnsan dokusuGkoumassi 2007Hücre / laboratuvarStaiano 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Uzman düzeyi: yöntem notları ve sayılar
Akciğer: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). Akciğer dokusunun bütününde CB1 RNA'sı düşük; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
Yöntem notu
Grassin-Delyle 2014: 88 kişiden izole insan bronşu, organ banyosu, EFS ile kolinerjik kasılma; tanılar özette yok. Calignano 2000: kobay ve sıçan; Ca²⁺ uyarısıyla akciğer dokusunda anandamid sentezi. Vizi 2001: kobay akciğeri, [³H]noradrenalin salınımı, WIN-55,212-2 IC50 41,5 nM (1 Hz). Grassin-Delyle 2014İnsan dokusuCalignano 2000HayvanVizi 2001Hayvan
Fantauzzi 2020: 1090 bronş fırçalama gen ifadesi profili (sağlıklı ve hasta), immünohistokimya ve immünoblot (hastalık bulguları burada kullanılmadı). Gkoumassi 2007: 16HBE14o− hücre hattı. Staiano 2016: insan akciğerinde yerleşik makrofajlar, LPS uyarısı; örneklem sayısı özette yok. Fantauzzi 2020İnsan dokusuGkoumassi 2007Hücre / laboratuvarStaiano 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
CBD hakkında ne biliniyor?
Laboratuvarda, kobay bronş parçalarında CBD bazı kasıcı maddelerin yol açtığı kasılmayı değiştirmedi; anandamid ve virodhaminin yol açtığı yanıtları ise azalttı. Başka bir hücre çalışmasında solunum yolu kökenli hücre hatları CBD'yi parçalamadı; CBD'yi metabolitlerine yalnız karaciğer kökenli hücreler dönüştürdü. Bunlar laboratuvar bulgularıdır. Dudášová 2013HayvanTongkanarak 2025Hücre / laboratuvarBilgisayar modeli
Bu bölgede hangi reseptör ve enzim genleri okunuyor?
Haritanın katman seçicisindeki genlerin bu bölgedeki değerleri: CB1 ve CB2'nin yanında kannabinoidlerin öteki hedefleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimler, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimleri.
| Gen | Ne yapar? | Burada | En çok okunduğu doku |
|---|---|---|---|
| Reseptörler | |||
| CB1 CNR1 | Kannabinoid reseptörü | 2,8 | beyin kabuğu (18,6) |
| CB2 CNR2 | Kannabinoid reseptörü | 0,1 | dalak (8,4) |
| TRPV1 | Isı ve acı biber algılayıcısı · iyon kanalı | 2,8 | karaciğer (21,8) |
| GPR55 | Uzun süre "yetim" kalan reseptör · hücre zarında | 0,4 | testis (4,4) |
| PPARγ PPARG | Gen düğmesi · hücre çekirdeğinde | 26,7 | yağ dokusu (153,2) |
| 5-HT1A HTR1A | Serotonin reseptörü · hücre zarında | 0,0 | hipokampus (6,1) |
| TRPV2 | TRPV1'in akrabası · iyon kanalı | 29,5 | akciğer (29,5) |
| Endokannabinoid enzimleri | |||
| NAPE-PLD NAPEPLD | Anandamid yapımı | 2,8 | böbrek (13,9) |
| FAAH | Anandamidi yıkar | 7,5 | testis (46,0) |
| DAGLα DAGLA | 2-AG yapımı | 1,5 | beyin kabuğu (12,3) |
| DAGLβ DAGLB | 2-AG yapımı | 8,8 | böbreküstü bezi (15,2) |
| MGL MGLL | 2-AG'yi yıkar | 67,2 | yağ dokusu (161,3) |
| ABHD6 | 2-AG'yi yıkar | 8,0 | karaciğer (60,7) |
| ABHD12 | 2-AG'yi yıkar | 30,7 | epididim (125,2) |
| CBD ve THC'yi yıkan enzimler | |||
| CYP3A4 | CBD ve THC'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (3.367,1) |
| CYP2C19 | CBD'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (178,0) |
| CYP2C9 | THC'yi yıkar | 0,1 | karaciğer (1.607,6) |
RNA düzeyi, genin bu dokuda ne kadar okunduğunu gösterir; proteinin miktarını ya da enzimin ne kadar çalıştığını doğrudan göstermez. Human Protein Atlas (katmanlar)İnsan dokusu
Kimlik ve atıf
- Akciğer
- Lung · MeSH D008168 · UBERON 0002048 · Wikidata Q7886
- Reseptörler
- CB1 (CNR1, UniProt P21554) · CB2 (CNR2, UniProt P34972)
Nasıl atıf yapılır: cbd.com.tr Editörlüğü. Akciğer ve endokannabinoid sistem. Endokannabinoid sistem 3B haritası, cbd.com.tr. Son güncelleme 24 Ekim 2026. https://cbd.com.tr/kullanim-rehberi/endokannabinoid-sistem-haritasi/akciger/
Beden modeli BodyParts3D (DBCLS, CC BY 4.0) ve Z-Anatomy (CC BY-SA 4.0) türevidir; reseptör düzeyleri Human Protein Atlas v25 (CC BY 4.0). Harita, metin ve indirilen görüntüler CC BY-SA 4.0. Bağımsız uzman incelemesi henüz yapılmadı. Bütün lisanslar
Haritanın öteki sayfaları
Genel bakış: endokannabinoid sistem nedir, sinapstaki geri bildirim freni, CBD'nin hedefleri, ders modu, veri ve lisanslar.
Kaynaklar
10 kaynağı göster
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM) ve beyin bölgesi verisi (rna_brain_region_hpa.tsv, nTPM), CNR1 (ENSG00000118432) ve CNR2 (ENSG00000188822); v25.proteinatlas.org, dosya tarihi 6 Kasım 2025, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu
- Grassin-Delyle S, Naline E, Buenestado A ve ark. Cannabinoids inhibit cholinergic contraction in human airways through prejunctional CB1 receptors. Br J Pharmacol. 2014;171(11):2767-77. PMID 24467410 · doi:10.1111/bph.12597 İnsan dokusu
- Calignano A, Kátona I, Désarnaud F ve ark. Bidirectional control of airway responsiveness by endogenous cannabinoids. Nature. 2000;408(6808):96-101. PMID 11081515 · doi:10.1038/35040576 Hayvan
- Vizi ES, Katona I, Freund TF. Evidence for presynaptic cannabinoid CB(1) receptor-mediated inhibition of noradrenaline release in the guinea pig lung. Eur J Pharmacol. 2001;431(2):237-44. PMID 11728431 · doi:10.1016/s0014-2999(01)01413-3 Hayvan
- Fantauzzi MF, Aguiar JA, Tremblay BJ ve ark. Expression of endocannabinoid system components in human airway epithelial cells: impact of sex and chronic respiratory disease status. ERJ Open Res. 2020;6(4):00128-2020. PMID 33344628 · doi:10.1183/23120541.00128-2020 İnsan dokusu
- Gkoumassi E, Dekkers BG, Dröge MJ ve ark. Virodhamine and CP55,940 modulate cAMP production and IL-8 release in human bronchial epithelial cells. Br J Pharmacol. 2007;151(7):1041-8. PMID 17558435 · doi:10.1038/sj.bjp.0707320 Hücre / laboratuvar
- Staiano RI, Loffredo S, Borriello F ve ark. Human lung-resident macrophages express CB1 and CB2 receptors whose activation inhibits the release of angiogenic and lymphangiogenic factors. J Leukoc Biol. 2016;99(4):531-40. PMID 26467187 · doi:10.1189/jlb.3HI1214-584R İnsan dokusuHücre / laboratuvar
- Dudášová A, Keir SD, Parsons ME ve ark. The effects of cannabidiol on the antigen-induced contraction of airways smooth muscle in the guinea-pig. Pulm Pharmacol Ther. 2013;26(3):373-9. PMID 23428645 · doi:10.1016/j.pupt.2013.02.002 Hayvan
- Tongkanarak K, Paul PK, Bintang MAKM ve ark. Metabolism of Cannabidiol in Respiratory-Associated Cells and HepG2-Derived Cells and Molecular Docking of Cannabidiol and Its Metabolites with CYP Enzymes and Cannabinoid Receptors. Int J Mol Sci. 2025;26(17):8384. PMID 40943305 · doi:10.3390/ijms26178384 Hücre / laboratuvarBilgisayar modeli
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM), haritanın katman seçicisindeki 17 gen: CNR1, CNR2, TRPV1, GPR55, PPARG, HTR1A, TRPV2, NAPEPLD, FAAH, DAGLA, DAGLB, MGLL, ABHD6, ABHD12, CYP3A4, CYP2C19, CYP2C9; v25.proteinatlas.org/download/tsv/rna_tissue_consensus.tsv.zip, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu