Yağ dokusu ve endokannabinoid sistem
Yağ ve enerji dengesi.
Yağ ve enerji dengesi. Kannabinoid reseptörleri CB1 ve CB2'nin bu bölgedeki yeri, orada ne iş gördüğü ve CBD hakkında gerçekte ne bilindiği; Herkes, Öğrenci ve Uzman için üç düzeyde, kaynaklarıyla.
Sindirim ve metabolizmaCB1 yüksek · CB2 çok az (Human Protein Atlas)Son güncelleme:
Bu sayfada neler var?
Etkileşimli 3B · gerçek anatomi ve gerçek veri
Kannabinoid reseptörleri vücudunuzun neresinde?
Yaklaşık 1,4 MB indirilir.
Bölgeler
Nasıl okunur? Bir bölge seçin ya da haritada parlayan noktaya dokunun.
- Dolu ışık CB1, halka CB2 reseptörü. Her bölgenin kendi rengi var; renk yalnız bölgeyi ayırt ettirir.
- Işığın gücü, insan dokusunda ölçülen reseptör geni düzeyidir (Human Protein Atlas). Karaciğerin noktası bu yüzden sönük: sağlıklı karaciğerde reseptör az.
- Yukarıdaki katman seçiciyle başka reseptörleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimleri, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimlerini de görebilirsiniz.
- Her bilginin yanında kaynağı ve kanıt türü (insan, hayvan, hücre) yazar. Anlatım düzeyini yukarıdan değiştirebilirsiniz.
- Sürükleyerek döndürün. Yakınlaşmak için + ve − düğmeleri; bilgisayarda Ctrl ya da ⌘ ile tekerlek, telefonda iki parmak.
Yağ dokusu: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). CB1 RNA'sı beyin kabuğundaki en yüksek değere (18,6) çok yakın; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
| Reseptör | Gen | RNA (nTPM) | Düzey |
|---|---|---|---|
| CB1 | CNR1 | 18,3 | yüksek |
| CB2 | CNR2 | 0,1 | çok az |
Orada ne iş görür?
Yağ dokusunda CB1 reseptörünün RNA'sı, beyin kabuğuna çok yakın düzeyde ölçülür. İnsan yağ hücreleri hem CB1 hem CB2 taşır ve kendi endokannabinoidlerini üretir. CB1'in uyarılması insan yağ hücrelerinde şeker alımını, fare yağ hücrelerinde yağ yapımını artırdı. Human Protein Atlasİnsan dokusuRoche 2006İnsan dokusuHücre / laboratuvarGonthier 2007Hücre / laboratuvarPagano 2007İnsan dokusuHücre / laboratuvarCota 2003HayvanHücre / laboratuvarPagano 2008Derleme
Obez kadınlarda kandaki endokannabinoid düzeyleri zayıf kadınlara göre yüksekti; araştırmacılar bu sistemin obezitede daha etkin çalıştığını düşünüyor. CB1'i engelleyen ve obezitede onaylanmış bir ilaç (rimonabant) 2008'de Avrupa'da askıya alındı: Avrupa İlaç Ajansı, yararının başta depresyon olmak üzere psikiyatrik yan etki riskini artık karşılamadığına karar verdi. Engeli 2005İnsan dokusuEMA 2008 (basın bülteni)Kurum görüşüEMA 2008 (soru-cevap)Kurum görüşüAcomplia EPAR (EMA)Kurum görüşü
Öğrenci düzeyi: terimler ve hücre tipleri
Karın içi (omentum) ve deri altı yağındaki olgun yağ hücreleri (adipositler) ve öncülleri, plazma zarlarında işlevsel CB1 ve CB2 taşır; kültürdeki insan deri altı adipositleri 2-AG ve anandamidi, ayrıca PEA ve OEA'yı üretir. CB1 agonisti WIN 55,212 insan adipositlerinde glukoz alımını ve GLUT4'ün zara taşınmasını artırdı (CB1 antagonisti SR141716 engelledi); fare adiposit kültürlerinde CB1'e özgü uyarı yağ yapımını (lipogenez) artırdı. Derlemeye göre yağ hücresi oluşumu, lipogenez ve glukoz alımı CB1 üzerinden uyarılır. Human Protein Atlasİnsan dokusuRoche 2006İnsan dokusuHücre / laboratuvarGonthier 2007Hücre / laboratuvarPagano 2007İnsan dokusuHücre / laboratuvarCota 2003HayvanHücre / laboratuvarPagano 2008Derleme
Kesitsel bir çalışmada obez kadınlarda dolaşımdaki anandamid ve 2-AG zayıflara göre yüksekti; buna karşılık yağ dokusunda CB1 ve yıkım enzimi FAAH'ın mRNA'sı düşüktü; yazarlar bunu insan obezitesinde çevresel endokannabinoid sistemin yukarı düzenlenmesi olarak yorumladı. CB1 antagonisti rimonabant AB'de obezite tedavisinde onaylıydı; EMA'nın beşerî ilaçlar komitesi (CHMP) 23 Ekim 2008'de psikiyatrik bozukluk riskinin plaseboya göre yaklaşık iki kat olduğunu belirterek ruhsatın askıya alınmasını önerdi. EMA'ya göre ilaç, yiyecek alımını denetleyen sistemin parçası olan CB1'i engelliyordu; bu reseptörler yağ hücrelerinde de bulunuyor. Engeli 2005İnsan dokusuEMA 2008 (basın bülteni)Kurum görüşüEMA 2008 (soru-cevap)Kurum görüşüAcomplia EPAR (EMA)Kurum görüşü
Uzman düzeyi: yöntem notları ve sayılar
Yağ dokusu: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). CB1 RNA'sı beyin kabuğundaki en yüksek değere (18,6) çok yakın; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
Yöntem notu
Roche 2006: western blot, immünohistoloji ve immünositoloji; insan omentum ve deri altı yağı; CB1 uyarısı hücre içi cAMP'yi artırdı, CB2 uyarısı azalttı. Gonthier 2007: kültürde insan adipositleri, HPLC-APCI-MS; dört bileşik 0,042–0,531 pM/mg lipid özütü, en bol PEA. Pagano 2007: WIN 55,212 glukoz alımını %50 artırdı; adiponektin ve leptin ifadesine etki yok. Roche 2006İnsan dokusuHücre / laboratuvarGonthier 2007Hücre / laboratuvarPagano 2007İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Engeli 2005: zayıf (n = 20) ve obez (n = 20) kadın; obezlerde dolaşımda anandamid %35, 2-AG %52 yüksek; yağ dokusunda CB1 mRNA %34, FAAH mRNA %59 düşük (P < 0,05); %5 kilo kaybı (n = 17) bunları değiştirmedi. Blüher 2006: n = 60; dolaşımdaki 2-AG visseral yağ kütlesiyle ilişkili (r = 0,44; P = 0,003). EMA: psikiyatrik yan etki riski plaseboya göre yaklaşık iki kat; piyasadan askı 13 Kasım 2008, AB ruhsatı 16 Ocak 2009'da geri çekildi. Engeli 2005İnsan dokusuBlüher 2006İnsan dokusuEMA 2008 (basın bülteni)Kurum görüşüAcomplia EPAR (EMA)Kurum görüşü
Yağ dokusu bu modelde ayrı bir parça değil; parlayan bölge karın derisinin altındaki yağ katmanının yerini gösterir.
CBD hakkında ne biliniyor?
Laboratuvarda CBD, bir fare yağ hücresi hattında kahverengi yağa özgü genlerin ifadesini artırdı; insan yağ dokusundan alınan kök hücrelerde bu hücrelerin yağ hücresine dönüşmesini doza bağlı olarak artırdı. Bunlar hücre deneyi bulgularıdır. Parray ve Yun 2016Hücre / laboratuvarPetrocelli 2025Hücre / laboratuvar
Etkisi görülmedi Yetersiz kanıt
Rehberde: Diyabet ve CBD
Araştırmalarda CBD'nin bu konuda fayda sağladığı görülmedi. CBD kullanmayı düşünüyorsanız, aldığınız ilaçları da anlatarak doktorunuz ya da eczacınızla konuşabilirsiniz.
Bu bölgede hangi reseptör ve enzim genleri okunuyor?
Haritanın katman seçicisindeki genlerin bu bölgedeki değerleri: CB1 ve CB2'nin yanında kannabinoidlerin öteki hedefleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimler, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimleri.
| Gen | Ne yapar? | Burada | En çok okunduğu doku |
|---|---|---|---|
| Reseptörler | |||
| CB1 CNR1 | Kannabinoid reseptörü | 18,3 | beyin kabuğu (18,6) |
| CB2 CNR2 | Kannabinoid reseptörü | 0,1 | dalak (8,4) |
| TRPV1 | Isı ve acı biber algılayıcısı · iyon kanalı | 5,3 | karaciğer (21,8) |
| GPR55 | Uzun süre "yetim" kalan reseptör · hücre zarında | 0,1 | testis (4,4) |
| PPARγ PPARG | Gen düğmesi · hücre çekirdeğinde | 153,2 | yağ dokusu (153,2) |
| 5-HT1A HTR1A | Serotonin reseptörü · hücre zarında | 0,0 | hipokampus (6,1) |
| TRPV2 | TRPV1'in akrabası · iyon kanalı | 16,4 | akciğer (29,5) |
| Endokannabinoid enzimleri | |||
| NAPE-PLD NAPEPLD | Anandamid yapımı | 1,9 | böbrek (13,9) |
| FAAH | Anandamidi yıkar | 7,1 | testis (46,0) |
| DAGLα DAGLA | 2-AG yapımı | 1,6 | beyin kabuğu (12,3) |
| DAGLβ DAGLB | 2-AG yapımı | 7,1 | böbreküstü bezi (15,2) |
| MGL MGLL | 2-AG'yi yıkar | 161,3 | yağ dokusu (161,3) |
| ABHD6 | 2-AG'yi yıkar | 11,4 | karaciğer (60,7) |
| ABHD12 | 2-AG'yi yıkar | 30,9 | epididim (125,2) |
| CBD ve THC'yi yıkan enzimler | |||
| CYP3A4 | CBD ve THC'yi yıkar | 0,3 | karaciğer (3.367,1) |
| CYP2C19 | CBD'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (178,0) |
| CYP2C9 | THC'yi yıkar | 0,1 | karaciğer (1.607,6) |
RNA düzeyi, genin bu dokuda ne kadar okunduğunu gösterir; proteinin miktarını ya da enzimin ne kadar çalıştığını doğrudan göstermez. Human Protein Atlas (katmanlar)İnsan dokusu
Kimlik ve atıf
- Yağ dokusu
- Adipose Tissue · MeSH D000273 · UBERON 0001013 · Wikidata Q193583
- Reseptörler
- CB1 (CNR1, UniProt P21554) · CB2 (CNR2, UniProt P34972)
Nasıl atıf yapılır: cbd.com.tr Editörlüğü. Yağ dokusu ve endokannabinoid sistem. Endokannabinoid sistem 3B haritası, cbd.com.tr. Son güncelleme 24 Ekim 2026. https://cbd.com.tr/kullanim-rehberi/endokannabinoid-sistem-haritasi/yag/
Beden modeli BodyParts3D (DBCLS, CC BY 4.0) ve Z-Anatomy (CC BY-SA 4.0) türevidir; reseptör düzeyleri Human Protein Atlas v25 (CC BY 4.0). Harita, metin ve indirilen görüntüler CC BY-SA 4.0. Bağımsız uzman incelemesi henüz yapılmadı. Bütün lisanslar
Haritanın öteki sayfaları
Genel bakış: endokannabinoid sistem nedir, sinapstaki geri bildirim freni, CBD'nin hedefleri, ders modu, veri ve lisanslar.
Kaynaklar
14 kaynağı göster
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM) ve beyin bölgesi verisi (rna_brain_region_hpa.tsv, nTPM), CNR1 (ENSG00000118432) ve CNR2 (ENSG00000188822); v25.proteinatlas.org, dosya tarihi 6 Kasım 2025, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu
- Roche R, Hoareau L, Bes-Houtmann S ve ark. Presence of the cannabinoid receptors, CB1 and CB2, in human omental and subcutaneous adipocytes. Histochem Cell Biol. 2006;126(2):177-87. PMID 16395612 · doi:10.1007/s00418-005-0127-4 İnsan dokusuHücre / laboratuvar
- Gonthier MP, Hoareau L, Festy F ve ark. Identification of endocannabinoids and related compounds in human fat cells. Obesity (Silver Spring). 2007;15(4):837-45. PMID 17426318 · doi:10.1038/oby.2007.581 Hücre / laboratuvar
- Pagano C, Pilon C, Calcagno A ve ark. The endogenous cannabinoid system stimulates glucose uptake in human fat cells via phosphatidylinositol 3-kinase and calcium-dependent mechanisms. J Clin Endocrinol Metab. 2007;92(12):4810-9. PMID 17785353 · doi:10.1210/jc.2007-0768 İnsan dokusuHücre / laboratuvar
- Cota D, Marsicano G, Tschöp M ve ark. The endogenous cannabinoid system affects energy balance via central orexigenic drive and peripheral lipogenesis. J Clin Invest. 2003;112(3):423-31. PMID 12897210 · doi:10.1172/JCI17725 HayvanHücre / laboratuvar
- Pagano C, Rossato M, Vettor R. Endocannabinoids, adipose tissue and lipid metabolism. J Neuroendocrinol. 2008;20 Suppl 1:124-9. PMID 18426511 · doi:10.1111/j.1365-2826.2008.01690.x Derleme
- Engeli S, Böhnke J, Feldpausch M ve ark. Activation of the peripheral endocannabinoid system in human obesity. Diabetes. 2005;54(10):2838-43. PMID 16186383 · doi:10.2337/diabetes.54.10.2838 İnsan dokusu
- European Medicines Agency. The European Medicines Agency recommends suspension of the marketing authorisation of Acomplia. Basın bülteni, Londra, 23 Ekim 2008. Doc. Ref. EMEA/CHMP/537777/2008. Kaynak Kurum görüşü
- European Medicines Agency. Questions and answers on the recommendation to suspend the marketing authorisation of Acomplia (rimonabant). Londra, 23 Ekim 2008. Doc. Ref. EMEA/537153/2008. Kaynak Kurum görüşü
- European Medicines Agency. Acomplia (rimonabant): Avrupa kamu değerlendirme raporu (EPAR), ruhsatı geri çekilmiş ilaç sayfası; erişim 24 Ekim 2026. Kaynak Kurum görüşü
- Blüher M, Engeli S, Klöting N ve ark. Dysregulation of the peripheral and adipose tissue endocannabinoid system in human abdominal obesity. Diabetes. 2006;55(11):3053-60. PMID 17065342 · doi:10.2337/db06-0812 İnsan dokusu
- Parray HA, Yun JW. Cannabidiol promotes browning in 3T3-L1 adipocytes. Mol Cell Biochem. 2016;416(1-2):131-9. PMID 27067870 · doi:10.1007/s11010-016-2702-5 Hücre / laboratuvar
- Petrocelli G, Pampanella L, Abruzzo PM ve ark. Cannabidiol as Modulator of Spontaneous Adipogenesis in Human Adipose-Derived Stem Cells. Molecules. 2025;30(11):2367. PMID 40509260 · doi:10.3390/molecules30112367 Hücre / laboratuvar
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM), haritanın katman seçicisindeki 17 gen: CNR1, CNR2, TRPV1, GPR55, PPARG, HTR1A, TRPV2, NAPEPLD, FAAH, DAGLA, DAGLB, MGLL, ABHD6, ABHD12, CYP3A4, CYP2C19, CYP2C9; v25.proteinatlas.org/download/tsv/rna_tissue_consensus.tsv.zip, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu