Damarlar ve endokannabinoid sistem
Damar genişliğinin ayarı.
Damar genişliğinin ayarı. Kannabinoid reseptörleri CB1 ve CB2'nin bu bölgedeki yeri, orada ne iş gördüğü ve CBD hakkında gerçekte ne bilindiği; Herkes, Öğrenci ve Uzman için üç düzeyde, kaynaklarıyla.
Damarlar ve deriCB1 yüksek · CB2 çok az (Human Protein Atlas)Son güncelleme:
Bu sayfada neler var?
Etkileşimli 3B · gerçek anatomi ve gerçek veri
Kannabinoid reseptörleri vücudunuzun neresinde?
Yaklaşık 1,4 MB indirilir.
Bölgeler
Nasıl okunur? Bir bölge seçin ya da haritada parlayan noktaya dokunun.
- Dolu ışık CB1, halka CB2 reseptörü. Her bölgenin kendi rengi var; renk yalnız bölgeyi ayırt ettirir.
- Işığın gücü, insan dokusunda ölçülen reseptör geni düzeyidir (Human Protein Atlas). Karaciğerin noktası bu yüzden sönük: sağlıklı karaciğerde reseptör az.
- Yukarıdaki katman seçiciyle başka reseptörleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimleri, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimlerini de görebilirsiniz.
- Her bilginin yanında kaynağı ve kanıt türü (insan, hayvan, hücre) yazar. Anlatım düzeyini yukarıdan değiştirebilirsiniz.
- Sürükleyerek döndürün. Yakınlaşmak için + ve − düğmeleri; bilgisayarda Ctrl ya da ⌘ ile tekerlek, telefonda iki parmak.
Kan damarı: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). CB1 RNA'sı bazal gangliyonlardan (15,1) ve hipokampustan (13,2) yüksek; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
| Reseptör | Gen | RNA (nTPM) | Düzey |
|---|---|---|---|
| CB1 | CNR1 | 16,8 | yüksek |
| CB2 | CNR2 | 0,1 | çok az |
Orada ne iş görür?
Kan damarı dokusunda CB1 reseptörünün RNA'sı yüksek ölçülür; değer, bazal gangliyonlardaki ve hipokampustakinden bile fazla. Damarların iç yüzeyini döşeyen hücreler (endotel) CB1 taşır. Bağırsak ameliyatı olan hastalardan alınan atardamar parçalarında vücudun kendi kannabinoidi anandamid, CB1 ve endotel üzerinden damarı orta düzeyde gevşetti. Human Protein Atlasİnsan dokusuLiu 2000Hücre / laboratuvarStanley 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Kannabinoidlerin damarlara etkisi hakkındaki bilginin çoğu hayvan çalışmalarından geliyor; bazı hedefler insan atardamarlarında da doğrulandı. Yüksek tansiyonlu sıçanlarda kalpte ve ana atardamarın (aort) iç yüzeyinde CB1 daha fazlaydı. Stanley ve O'Sullivan 2014DerlemeBátkai 2004Hayvan
Öğrenci düzeyi: terimler ve hücre tipleri
RT-PCR ve [125I]AM-251 bağlanması insan aortu ve hepatik arter endotel hücrelerinde CB1 gösterdi; bu reseptörler MAP kinaz yoluna bağlı. Bağırsak rezeksiyonu yapılan hastaların mezenter arterlerinde (tel miyografi) anandamid önceden kasılmış damarı en çok yaklaşık %30 gevşetti; etki endotelin çıkarılması, NO sentaz inhibisyonu ve CB1 antagonizmasıyla azaldı, CB2 antagonizmasıyla değişmedi. İnsan aort endotel hücrelerinde CB1 mRNA'sı vardı, CB2'ninki yoktu. Human Protein Atlasİnsan dokusuLiu 2000Hücre / laboratuvarStanley 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Derlemeye göre kannabinoidler damarda CB1'in yanında önerilen endotel kannabinoid reseptörü, TRPV1 ve PPAR'ları doğrudan etkiler; CB2, GPR55 ve 5-HT1A'nın rolü bazı çalışmalarda öne çıktı. Damar yanıtları hipertansiyon ve sirozda artmış, obezite ve diyabette azalmış bulundu. Spontan hipertansif sıçanlarda CB1 kalpte ve aort endotelinde artmıştı. Stanley ve O'Sullivan 2014DerlemeBátkai 2004Hayvan
Uzman düzeyi: yöntem notları ve sayılar
Kan damarı: insan dokusunda reseptör geninin RNA düzeyi (doku uzlaşı verisi). CB1 RNA'sı bazal gangliyonlardan (15,1) ve hipokampustan (13,2) yüksek; CB2 çok az. Human Protein Atlasİnsan dokusu
Yöntem notu
Liu 2000: RT-PCR, [125I]AM-251 radyoligand bağlanması; insan aortu ve hepatik arter endotel hücreleri. Stanley 2016: 31 hasta, tel miyografi; anandamid Rmax ≈ %30, sentetik CB1 agonisti CP55940 Rmax ≈ %60, CB2 agonisti HU308 etkisiz. Liu 2000Hücre / laboratuvarStanley 2016İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Stanley ve O'Sullivan 2014: derleme; kanıtların çoğu hayvan araştırmasından. Bátkai 2004: spontan hipertansif sıçan ve normotansif Wistar-Kyoto kontrol. Stanley ve O'Sullivan 2014DerlemeBátkai 2004Hayvan
Modelde aort ve ana atardamarlar (şah, köprücük altı, koltuk altı, kol, leğen, uyluk ve diz arkası atardamarları) gösteriliyor.
CBD hakkında ne biliniyor?
Laboratuvarda, insan bağırsak askısı (mezenter) atardamarı parçalarında CBD damarı en çok yaklaşık %40 gevşetti. Bu etki CB1 ve TRP kanalları üzerinden oldu ve endotele ve nitrik okside bağlıydı. Bu bir doku deneyidir. Stanley 2015İnsan dokusuHücre / laboratuvar
Az etkili olabilir Zayıf kanıt
Rehberde: Tansiyon ve CBD
Araştırmalarda küçük bir etki görüldü, ama bu bir tedavi kanıtı değil. CBD kullanmayı düşünüyorsanız, aldığınız ilaçları da anlatarak doktorunuz ya da eczacınızla konuşabilirsiniz.
Bu bölgede hangi reseptör ve enzim genleri okunuyor?
Haritanın katman seçicisindeki genlerin bu bölgedeki değerleri: CB1 ve CB2'nin yanında kannabinoidlerin öteki hedefleri, endokannabinoidleri yapan ve yıkan enzimler, CBD ile THC'yi yıkan karaciğer enzimleri.
| Gen | Ne yapar? | Burada | En çok okunduğu doku |
|---|---|---|---|
| Reseptörler | |||
| CB1 CNR1 | Kannabinoid reseptörü | 16,8 | beyin kabuğu (18,6) |
| CB2 CNR2 | Kannabinoid reseptörü | 0,1 | dalak (8,4) |
| TRPV1 | Isı ve acı biber algılayıcısı · iyon kanalı | 6,7 | karaciğer (21,8) |
| GPR55 | Uzun süre "yetim" kalan reseptör · hücre zarında | 0,0 | testis (4,4) |
| PPARγ PPARG | Gen düğmesi · hücre çekirdeğinde | 17,9 | yağ dokusu (153,2) |
| 5-HT1A HTR1A | Serotonin reseptörü · hücre zarında | 0,0 | hipokampus (6,1) |
| TRPV2 | TRPV1'in akrabası · iyon kanalı | 18,7 | akciğer (29,5) |
| Endokannabinoid enzimleri | |||
| NAPE-PLD NAPEPLD | Anandamid yapımı | 3,7 | böbrek (13,9) |
| FAAH | Anandamidi yıkar | 4,2 | testis (46,0) |
| DAGLα DAGLA | 2-AG yapımı | 0,7 | beyin kabuğu (12,3) |
| DAGLβ DAGLB | 2-AG yapımı | 5,8 | böbreküstü bezi (15,2) |
| MGL MGLL | 2-AG'yi yıkar | 50,5 | yağ dokusu (161,3) |
| ABHD6 | 2-AG'yi yıkar | 6,3 | karaciğer (60,7) |
| ABHD12 | 2-AG'yi yıkar | 36,0 | epididim (125,2) |
| CBD ve THC'yi yıkan enzimler | |||
| CYP3A4 | CBD ve THC'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (3.367,1) |
| CYP2C19 | CBD'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (178,0) |
| CYP2C9 | THC'yi yıkar | 0,0 | karaciğer (1.607,6) |
RNA düzeyi, genin bu dokuda ne kadar okunduğunu gösterir; proteinin miktarını ya da enzimin ne kadar çalıştığını doğrudan göstermez. Human Protein Atlas (katmanlar)İnsan dokusu
Kimlik ve atıf
- Damarlar
- Blood Vessels · MeSH D001808 · UBERON 0001981 · Wikidata Q988343
- Reseptörler
- CB1 (CNR1, UniProt P21554) · CB2 (CNR2, UniProt P34972)
Nasıl atıf yapılır: cbd.com.tr Editörlüğü. Damarlar ve endokannabinoid sistem. Endokannabinoid sistem 3B haritası, cbd.com.tr. Son güncelleme 24 Ekim 2026. https://cbd.com.tr/kullanim-rehberi/endokannabinoid-sistem-haritasi/damar/
Beden modeli BodyParts3D (DBCLS, CC BY 4.0) ve Z-Anatomy (CC BY-SA 4.0) türevidir; reseptör düzeyleri Human Protein Atlas v25 (CC BY 4.0). Harita, metin ve indirilen görüntüler CC BY-SA 4.0. Bağımsız uzman incelemesi henüz yapılmadı. Bütün lisanslar
Haritanın öteki sayfaları
Genel bakış: endokannabinoid sistem nedir, sinapstaki geri bildirim freni, CBD'nin hedefleri, ders modu, veri ve lisanslar.
Kaynaklar
7 kaynağı göster
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM) ve beyin bölgesi verisi (rna_brain_region_hpa.tsv, nTPM), CNR1 (ENSG00000118432) ve CNR2 (ENSG00000188822); v25.proteinatlas.org, dosya tarihi 6 Kasım 2025, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu
- Liu J, Gao B, Mirshahi F ve ark. Functional CB1 cannabinoid receptors in human vascular endothelial cells. Biochem J. 2000;346 Pt 3:835-40. PMID 10698714 · doi:10.1042/bj3460835 Hücre / laboratuvar
- Stanley CP, Hind WH, Tufarelli C ve ark. The endocannabinoid anandamide causes endothelium-dependent vasorelaxation in human mesenteric arteries. Pharmacol Res. 2016;113(Pt A):356-363. PMID 27633407 · doi:10.1016/j.phrs.2016.08.028 İnsan dokusuHücre / laboratuvar
- Stanley C, O'Sullivan SE. Vascular targets for cannabinoids: animal and human studies. Br J Pharmacol. 2014;171(6):1361-78. PMID 24329566 · doi:10.1111/bph.12560 Derleme
- Bátkai S, Pacher P, Osei-Hyiaman D ve ark. Endocannabinoids acting at cannabinoid-1 receptors regulate cardiovascular function in hypertension. Circulation. 2004;110(14):1996-2002. PMID 15451779 · doi:10.1161/01.CIR.0000143230.23252.D2 Hayvan
- Stanley CP, Hind WH, Tufarelli C ve ark. Cannabidiol causes endothelium-dependent vasorelaxation of human mesenteric arteries via CB1 activation. Cardiovasc Res. 2015;107(4):568-78. PMID 26092099 · doi:10.1093/cvr/cvv179 İnsan dokusuHücre / laboratuvar
- Human Protein Atlas v25: doku RNA uzlaşı verisi (rna_tissue_consensus.tsv, HPA ve GTEx, nTPM), haritanın katman seçicisindeki 17 gen: CNR1, CNR2, TRPV1, GPR55, PPARG, HTR1A, TRPV2, NAPEPLD, FAAH, DAGLA, DAGLB, MGLL, ABHD6, ABHD12, CYP3A4, CYP2C19, CYP2C9; v25.proteinatlas.org/download/tsv/rna_tissue_consensus.tsv.zip, indirme 24 Ekim 2026. Uhlén M ve ark. Tissue-based map of the human proteome. Science. 2015;347(6220):1260419. Lisans CC BY 4.0. PMID 25613900 · doi:10.1126/science.1260419 İnsan dokusu